Vanessa Ronquetti
Nic Vermaut

Vanessa: Je had hondenpootjes op de achtergrond? Koen: Ik hoorde de hondjes zo tik, tik, tik, tik, tik over de tegels. Vanessa: Ja, maar ik wil gerust... Koen: Het is goed, het is in orde, ik heb al minder gezet, het is prima. Vanessa: Ik ben benieuwd naar de cacao. Griet: Oké. Nick: Waarom cacao? Griet: Zijn we al vertrokken? Oké, we zijn vertrokken. Waarom cacao? Voor de opnames van onze bedrijf De Liefde Podcast starten we graag met het drinken van cacao, Omdat cacao een eeuwenoud medicijn is om het hart te openen. En omdat wij ook de openhartigheid willen uitnodigen in de gesprekken die we ingaan met de koppels. Voilà, dus laten we starten. Nick: Afrodisiaca erin, nee, dat is het niet. Griet: Wel, ja, cacao is ook... Koen: Als je het hart opent, Nick, dan... Griet: Cacao is ook... Dus het is zowel hartopenend als het afrodisiak is. Voilà. Fijn, dankjewel. Nick: Dus jullie hebben overal cacao mee om chocomaat te maken? Koen: Om rituele cacao te maken. Het is ceremoniële cacao uit Guatemala. Griet: Het smaakt ook anders. Ja, 100% roo. En wat ik ook heel bijzonder vind, is dat het komt vanuit een vrouwen tribe daar. Dus voilà. Voilà. En ook het feit dat dat een medicijn is, je moet het niet allemaal opdrinken. Er zijn ook mensen in onze podcast die dan maar niks vinden of die gewoon eens even willen ruiken. En dat is ook helemaal oké. Dus het is een uitnodiging. Vanessa: Het is heerlijk. Nick: Ja, best wel lekker. Vanessa: Ja, dankjewel. Koen: En ik ben benieuwd wat het effect op dit gesprek zal zijn. Vanessa: Ik ook. Koen: Ik voel het al een beetje eigenlijk. Griet: En wat voel je? Wat voel je, Nick? Nick: Iets anders. Openheid? Nee, het is inderdaad wel een leuk ritueel om zo een chocomelk, nee, geen chocomelk, maar een rituele cacao te drinken. Koen: Ja, een cacao. Griet: Een goddelijk drankje. Ja. Nick: Het maakt dat je een begin hebt van een gesprek. Koen: Klopt. Het is verbindend. Vanessa: Het zorgt meteen, eigenlijk is dat zoals samen eten, maakt ook dat je verbinding hebt met elkaar. Heel fijn, dankjewel. Griet: Ja, dankjewel. Ik vond het ook al fijn om al direct in jouw keuken, of in jullie keuken te mogen rommelen en wat snijden. Ja, dat is ook al verbindend, om zo samen te starten. Vanessa: Weet je, en voor mij is dat ook wel een belangrijke, want wij hebben hier ook heel veel vrienden die langskomen. En aan het einde weten die dat ook. Kijk, alstublieft, doe alsof je thuis bent. En dat zorgt ook dat ik als gastvrouw dan ook gewoon mijn eigen ding kan blijven doen. Weet je wat, de honden in de achterkeuken steken. Kijken of die in orde zijn. Kijken of de puppy niet ergens een boodschapje achterlaat. Maar dat is gewoon fijn. En dan is dat zo, we are doing this together. Dat vind ik wel heel fijn. Dus, merci dat je dat wou doen vanmorgen. Koen: Dat geeft zo'n beetje het gemeenschapsgevoel. De togetherness. In plaats van, ik ben hier de gastvrouw en jullie komen binnen. Vanessa: Ja, dat is een beetje machtsstructuur eigenlijk. Koen: Ja, of onbalans misschien. Vanessa: Ja, ik vind dat heel fijn op die manier. Nick: Barrieren jullie dan ook een lunch achteraf? Al eens om het af te ronden. Koen: Zelden, zelden. Nick: Dank je voor de inspiratie. Ja, dat is mijn job ook. Griet: Vertel eens, wie zijn jullie? We zitten hier aan tafel, thuis, bij Vanessa en bij Nick. Maar misschien zo'n paar woorden die jullie omschrijven, typeren. Vanessa: Dat is niet zo'n makkelijke vraag. Ik heb het er onlangs ook over gehad met een vriendin. We waren samen op wandel in het bos. Wie ben je? Heel vaak gaan we dan gaan kijken van, wat doe ik? Wie ben ik? Ja, ik ben inderdaad een onderneemster ook. Maar ik ben vooral een vrouw. Dus als jij zegt, de cacao is vanuit de vrouwtribe. Ik vind dat geweldig. Ik vind het heel fijn om vrouw te zijn. Die ben ik ook. Ik ben plusmama. Ik ben op een ongelooflijk fijn moment in mijn leven vind ik vind het ook wel heel vaak pittig maar er is zo heel veel in beweging ik ben 47 jaar, en dat zorgt dat er heel veel verandert ook in mijn lichaam ik vind het heel fijn om op dit moment hoe de manier waarop we in relatie staan met elkaar, Wie ben ik nog? Ik ben een dalkman. Ik heb drie honden. Ik ben echt iemand die van kleins af aan altijd van beesten hield. Ik heb gedroomd om een huis te hebben met veel dieren. En toen wij trouwden was dat voor mij de ideale trouw, dat was hier. Gewoon op de koer met de kippen die rondliepen, met onze handen, gewoon met onze familie, met van die, lampionnetjes echt heel fijn heel gezellig ja, dus ik ben, gezegend. Koen: Mooi, en er stond nog iemand op dat erf, tussen die beesten ik stond er ook nee. Nick: Ik vind dat wel Ik vind het frappant, het is nu al de derde dag op rij, dat ik die vraag hoor, wie ben jij? En eigenlijk is dat wel een heel moeilijke vraag. Als je dat op een dieper level bekijkt, wie ben je als je alles wegneemt wat je doet? En eigenlijk, ik vind dat een moeilijke vraag, ik kan er moeilijk op antwoorden. Ik denk dat ik een inspirator ben, en ik hou er wel van, van mensen te inspireren. Ik had er ook mijn missie van gemaakt om minimum één iemand per dag te inspireren. Maar ja, wie je werkelijk bent, als je dat niet meer kan doen... Dat is een heel moeilijke vraag. En ik moet zeggen, het houdt me al een dag of drie bezig nu. Het is eigenlijk geen toeval dat jullie dit ook vragen. Maar ik ben ook een papa. En ik probeer een liefdevolle partner te zijn voor Vanessa. Ja, en ik ben ook ondernemer. Ik hou ervan om ook mijn ding te doen. Dan enkel mijn ding. Ik hof ook heel graag. Ik lees heel graag. Ik verslind boeken ook. Dus die drang naar kennis is iets die bij mij wel heel pertinent is. Ik wil precies alles verdiepen, binnenstebuiten keren. En dan voornamelijk zien hoe ik het kan toepassen in mijn werkveld. En daarin probeer ik heel veel verbanden te leggen. Connecteren van dots is eigenlijk ook voor een stukje mijn vak. maar daar hou ik wel van. Het zoeken naar oplossingen, het... Gaan de weg eigenlijk naar oplossingen komen, en die diepere laag gaan zien. Dat is ook een van de redenen van mijn boek geweest, om eigenlijk echt te gaan verdiepen van waar gaat het eigenlijk over? Wat is de kern van de zaak, wat is de essentie? Koen: Ja, want auteur was je nog vergeten te zeggen eigenlijk. Auteur was je ook nog vergeten te zeggen, eigenlijk. Nick: Ja, want ik ben ook auteur. Ja, dat is moeilijk zo. Je bent auteur. Ik heb één boek geschreven, maar dat maakt dat je wel auteur bent. Koen: Een vrouw met één kind is een moeder. Nick: Absoluut, ja. Vanessa: Mooie vergelijking. Nick: Ja, ik vind het nog altijd wel ongelooflijk hoor, dat ik een boek geschreven heb. Ook en vooral dat het niet mijn ambitie was vooraf. Ik heb nooit zo de wens geuit van, ik wil ooit wel eens een boek schrijven. Dat wij het mooie West-Vlaams een preusslag noemen. Ik ga een boek schrijven, zei ik tegen een bevriende ondernemer. Oké, zei hij dan, en dan ga ik het voorwoord schrijven. En we waren met een tiental ondernemers vijf dagen in de Ardennen. En daar heb ik die wens geuit om dat te doen. En de zondag erop ben ik in mijn bibliotheek beginnen schrijven. En ben niet meer gestopt. Het is een heel leuk verdiepend proces geweest. Koen: Ik heb het boek ook gelezen en het klopt wel met wat je daarnet zei over wie je bent, tussen aanhalingstekens. Heel goed onderbouwd, heel veel bronnenmateriaal, heel veel links gelegd. Ik zie het. Ik zie de auteur van het boek hier wel zitten. Het klopt wel met wat je daarnet zei over het verdiepen en het lezen en verslinden en het inspireren. Nick: Leuk dat je dat zegt, want het maakt je wel authentiek als je een boek schrijft, zonder dat je dat beseft, geef je heel veel, en een van de mooiste complimenten die ik telkens terug hoor het is alsof dat je naast ons zit te vertellen van mensen die mij kennen dan en dan weet je wel ja, en dat is wel leuk om dat te horen, dan weet je van het is echt wel mezelf gegeven in dat boek ja, fantastisch. Koen: En hoelang heeft de bevalling geduurd? Nick: Eigenlijk zes maanden intensief. En dan nog drie maanden redigeren, puzzelen, met de uitgever, de editor bezig zijn. Die zaken meer, ja. Koen: En wat is dat voor jou, Vanessa? Iemand die dan in het schrijfproces zit, dat is... Vanessa: Ja, dat is best mooi om te zien. Nick heeft ook zo de gave om gedisciplineerd te zijn. Dan zegt hij, die gaat dat doen. En dan doet hij dat ook. Elke zondag, wel, niet elke zondag alleen. Maar ja, in het weekend ging hij achter zijn bureau zitten. Hier achter de hoek, in de bibliotheek. En dan is hij aan het tokkelen op zijn computer. Ook morgens vroeg stond hij vroeger op om daar aan verder te werken. En ja, dan denk ik van, oh chapeau, ik zou dat niet doen. Als ik iets niet ben, dan is het gedisciplineerd om dat vol te houden. Nee, nee, ik ben dan eerder het vrouwelijke kindje dat ik zo als vladder van het een naar het andere... Koen: De factie-energie. Vanessa: Ja, dat heb ik dan weer niet. Dus ik vond dat wel fijn. het is heel mooi ook om te zien hoe dat, ja dat boek ontstaan is en ook hoe dat daar een stuk spiritualiteit in verweven zit ook een roep een oproep naar meer bewustzijn dat we als, leiderschap ook gaan opnemen van wie ben ik hoe ga ik mijn bedrijf aansturen wat wil ik hier neerzetten mijn stempel en voilà dat vind ik wel een hele Hele belangrijke om daar dan ook een schone beweging in te brengen. Dus ik was heel trots op mijn man. En voilà. Heel fijn om dat samen te doen. Echt heel fijn. Want als samen ondernemen is niet altijd... evident. Dat is tante procent heel leuk, maar er zijn ook momenten dat je denkt van nu mag ik jou achter het behang plakken. Koen: Daar hebben wij geen last van hoor. Wel nooit, nee. Vanessa: Oké, dan moet je eens zeggen hoe dat dan moet. Koen: In één keer zit je helemaal op mekaar slip natuurlijk, je woont samen en dan nog eens samenwerken en dan... Ja, niet zo evident. Wat is jullie geheim? Om elkaar dan niet achter de behang te plakken. Griet: Of om het op twintig te houden. Koen: Ja, ook al. Vanessa: Goh ja, ik zeg nu direct tachtig, twintig. Er zijn wel momenten geweest dat dat anders was. Dat we ook wel dachten van, foef, willen we dit wel? Waar dat het best pittig was. Maar daarom zei ik ook in de intro, weet je, ik ben heel blij, ik ben zevenveertig jaar. Ik heb gisteren nog van mijn... Goh, ik denk niet dat hij het fijn zou vinden als die coach genoemd wordt, maar ik ga ook in begeleiding bij verschillende mensen en die man zei ook van je bent best emotioneel. Ik, laat het wel wat stromen. Voilà, weet je, dus dat reflecteert uiteraard ook in je relatie. Wij zijn zeer passionele mensen. Wij hebben de gave ook om bij elkaar thuis te kunnen komen. Het is heel vaak zo dat wij een bepaalde cocon kunnen creëren waarin het lijkt alsof wij alleen op de wereld zijn. Koen: Ik zie ondertussen Nick duchtig knikken. Ja. We kunnen hem echt helaas niet zien, maar ja. Vanessa: Ja. Ja, weet je, en ook zelfs in die pittige momenten is het goed, en dat heb ik ondertussen geleerd, dat die pittige momenten net het moment zijn van groei. En het heeft mij in al die tijd geleerd van... Oké, wat heeft dat voor mij? Wat zegt mij dit? Wat heb ik hieruit te leren? Maar ook constant oefenen en mededoen. Waarom doet ook Niek dit? Koen: Ja, mooi. Vanessa: En dus, voilà, weet je. Dus ik denk dat dat het geheim was. Waarin dat we onze relatie hebben kunnen laten groeien. Van, hoe komt het dat Niek dit doet? En wat heb ik dan hier zelf? Ook, waarom doet het mij zoveel pijn? Koen: Ja, ik vind het wel mooi dat je dat zegt, want een van onze adagio's in een relatie is alles 50-50. Vanessa: Ja. Koen: En dus het vat het perfect samen, waarom doet Nick het en waarom raakt het mij zo? En dan zou je het zelfs niet beter kunnen zeggen, dat is mooi. Griet: Ja, en ook mooi van waarom doet Nick het, vanuit het empathisch stuk, van nieuwsgierigheid naar zijn behoeftesverlangingsachtigheid. Vanessa: Ja, want als iemand zeer heftig reageert, wat ik ook kan doen, dan zit daar gewoon in veelal heel veel pijn onder. En dan is het de kunst om te kijken van, oké, ik ga niet alleen naar het gedrag gaan kijken, maar wat zit er daar nog veel onder, van waar komt het? Dus voilà, en wat is het geheim? Het geheim is, ga gaan spreken met zoveel mogelijk mensen die jou helpen. Ik merkte heel snel dat ik niet gebaat was met terugkoppelingen van, Van, oh my, heeft die toch gezegd? Nee, weet je, daar had ik geen nood aan. Ik had eerder nood aan van, waarom gebeurt dit allemaal? Wat zit daaronder? En ik wou dat allemaal begrijpen. Vandaar dat ik dan ook dat bewustzijnstraject gestart ben en dat ik die vierjarige opleiding gestart ben bij AGAPI ook. En sindsdien, dat is een deur die je opent en dat gaat niet meer dicht. En soms dacht ik wel van, goddam, welke deur heb ik geopend? Maar toch, ik zou het echt niet meer zonder kunnen. Het heeft enorm veel rijkheid in ons leven gebracht. Veel meer begrip ook. Koen: Ik zag je knikken, Nick. Nick: Ja, ik hou ervan om in die cocon met Vanessa te zitten. Ik droom er heel vaak stiekem van om helemaal alleen op een eiland te zijn met Vanessa. En ik snap daar soms al achter die momenten van Vanessa en ik. En voor de rest niks. En dat hebben we vroeger toch heel vaak gedaan. Toen we nog wat vaker op reis gingen, ga ik het niet zeggen. Maar de relaxte reizen, de niks doen reizen, daar hield ik wel van. Ik deed het voor een stukje zijn ding ook en ik lastte ook veel, maar we waren bij elkaar. En ik kan zo ook met heel veel bewondering en liefde kijken naar Vanessa. Vanessa: Dat is waar. Nick: Ik kan stiekem gluren naar Vanessa en er enorm van genieten. Ik meen dat. Griet: Ja, maar ik zie het helemaal aan je ogen. Nick: Ja, maar ik weet niet waarom, maar er is iets die zo hard aantrekt in Vanessa. En ja, dus zij en ik alleen op de wereld, dat is iets waar ik heel hard van hou. Koen: En je zegt vroeger, hoe komt het dat er nu niet meer van komt? Nick: Vroeger, ja, ik weet dat niet. Ik heb zo'n indruk dat wij drukker, drukker, drukker gaan. Vanessa: Ja, ik had... Nick: Nee, dat is toch zo, hé? Vanessa: Dat is ook zo. Nick: Want, allez, Vanessa heeft nu vrijdag, ik ben daar heel dankbaar voor dat je dat gedaan hebt, een sauna moment voorzien voor ons vrijdagavond dat in de agenda dan kan je daar enorm hard naar uit, Ik kan daar ook heel hard van genieten. Vanessa: Ja, wij zijn zo op een moment, weet je, Niek heeft zijn boek uitgebracht. Ook ik ben bezig met van alles en nog wat. We zijn echt op zo'n moment in ons leven waarin er heel veel dingen beginnen te stromen. En vanmorgen liep ik op mijn klompjes, dat jullie daar juist gezien hebben, naar de moestuin. En toen was het ook zo van, Vanessa, denk aan jouw balans. Ik denk, weet je, ik heb een vrij grote do-modus. Mijn hub-hub-modus noem ik hem ook wel. Waarin ik mezelf dan ook echt verlies. En dan ga ik uit verbinding met mijn man, ga ik uit verbinding met mezelf. En het is iets zeer herkenbaar. Maar ik word echt uitgenodigd om terug weer te gaan vertragen. En ik vind dat geen makkelijke. dus ik voel ook echt de verlangen om terug weer te gaan connecteren maar ik heb zo'n angst van, weet je, maar er zijn zoveel mooie opportuniteiten die op ons afkomen dus moet ik dat dan nu niet voluit grijpen dus voilà in deze fase ben ik open het gaat heel snel op dit moment het. Nick: Is ook een beetje de aard van jouw beestje Vanessa, als ik dat dan zie weekend is voor mij heilen dat is een me-time en dan lees ik heel veel ik ga niet werken of het is dat het echt moet maar dan lees ik heel veel, zit ik op mijn rasmachine, dat vind ik ook geweldig dat is een meditatie voor mij maar ik lees heel veel, als ik zeg veel dan zijn het nog 300 pagina's in een weekend intussen lees ik supersnel, en ik zit dan in de bibliotheek te lezen en wat ik dan zie uit mijn ooghoeken is Vanessa die tegen haar tanden loopt en dat nog doet en was en plas en moestuinen en dan heeft die nog iets gezien en doet die nog iets, En dan vraag ik af, maar waarom al die drukte eigenlijk? Griet: Misschien kan je het haar eens vragen. Nick: Ja, waarom al die drukte, weet je? En dan zie ik ze ook soms eens crashen. En dan doet ze dat even heimelijk of dat ze al soort taakjes ziet. Nu, ik laat haar doen, weet je. Zolang ze niet over mijn benen struikelt in de bibliotheek. Koen: Dat is voor mij oké. Nick: Maar het is toch wel iets, hoor. Ze heeft een knop dat ze moeilijk kan uitzetten. en vaak heeft ze daar schuldgevoel bij zelf als ze stil gaat zitten en ik moet mezelf dan ook betrappen als ik haar heel druk bezig zie van, tja, zit ik hier nu, niks te doen moet ik haar niet helpen moet ik ook niet in paniek rondfladderen weet je wel, maar nee, ik laat haar doen daarin ik bekijk het. Koen: Het mag ik niks doen is ook wel natuurlijk, ik wil niet zeggen typisch vrouwenthema, maar toch, heel veel vrouwen hebben daar last van. Vanessa: Ik herinner me echt nog heel goed het moment dat ik zei tegen Nick, zouden we niet eens een aperitiefje drinken? En dan gingen we hier buiten, het was mooi weer, zomerse dag. En dan gingen we hier buiten gaan zitten en dan dronk Nick zijn aperitief en dan zag ik onkruid en dan begon ik onkruid te trekken. en dan was Nick zijn glas leeg en de mijne nog vol, al lauw maar Tonkruid was wel weg dus weet je, ja ik verlies mezelf, ik durf mezelf te verliezen nu, ik weet ook van waar dat het komt, het is ook echt met de paplepel ingelepeld, en het is ook zo ja, de taak is ook, bewust ervan worden proberen er iets mee te doen iets verandering in te brengen, maar ik heb wel een man die dan zegt van Als ik dan in de zetel lig van... Maar ben ik blij dat jij in de zetel ligt. En dat doet wel iets met dat schuldgevoel. Dus voilà. Dus in dat vrouw zijn, het is ook een proces... Vrouw worden. Ik heb zo het gevoel dat ik nog vrouw aan het worden ben. Omdat als je de hele tijd in je hub-hub-modus bent... Dan heb je heel veel mannelijke energie. Koen: Ja, klopt. dus voilà dus de vrouwelijke energie toelaten en de yin, het zakken en het. Nick: Ja dan kan ik heel vrouwelijk zijn ja. Vanessa: Maar dat is ook zo en zo vullen we elkaar aan. Griet: Hè Nick het is heel herkenbaar Vanessa, wat je deelt ik noem dat de tjak-tjak-modus en ik kan daar ook soms wel mezelf in verliezen, maar wat mij daar vandaag in helpt als vrouw, ook als vrouwelijke onderneemster is, echt mijn cyclus zwameert volgend. Dus als ik in mijn ijsprong zit, dan mag ik in mijn tjak tjak modus gaan en ook hormonaal, er gebeurt van alles in je lichaam. Maar als ik dan aan het bloeden ben, dan bijvoorbeeld nu ook vorig weekend, we waren nu wel in een opleiding, ik voelde zo dat mijn lichaam rust nodig had. En daaraan te kunnen overgeven, dat is zo, dat is echt moeilijk hé. Van daar naar toe te luisteren. Vanessa: Ja, vandaar, ik heb dan die opleiding bij Agape gedaan, die vierjarige opleiding, dus dat hebben wij elke maand bijna, was dat, vier dagen naar de opleiding gegaan en dan vormde je cirkels en heel veel lichaamswerk en dat nodigde mij uit om telkens weer te gaan voelen. En dan had ik de ruimte en de tijd om te gaan doorvoelen hoe moe ik me eigenlijk wel echt voel. Want hier zit ik zo in een rush en dan heb ik zoveel verantwoordelijkheidsgevoel. En dat is ook wat mij bezighoudt. Dan zie ik iets en dan eigenlijk heb ik mezelf ook al betrapt dat ik het ook doe voor een stukje goedkeuring van IKOR. Om gezin te worden. Dan doe ik het, zelfs ik betrap mij erop als hij dan weggaat en dan denk ik van, ik ga dat en dat doen. en dan gaat hij blij zijn. Griet: Ik ga het onker uittrekken. Oh my god. Vanessa: Weet je, voilà. Koen: Terwijl het enige wat ik wil is dat je niet strakkelt over zijn benen blijven. Vanessa: Ja, en dat ik gewoon er ben. Nick: Het fragant is echt, ik wil gezien worden van ik en ik zit jou zelf te behuren vanuit mijn ooghoeken wat hij doet. Dus hoe meer kan je nog gezien worden? Vanessa: Ja, dat is ook. Dat is wel waar. Want als ik dan in mijn moestuin ben, dan ben ik aan het gronden. Dat vind ik wel heel fijn. In mijn moestuin bezig zijn. Dan komt hij geregeld eens af. Wat ben jij aan het doen? Dus dat is wel leuk. Ik heb een zeer attente man daarin. Koen: Je kunt hem misschien eens uitnodigen om mee te komen gronden in de moestuin. Dat ze ook samen dingen doen natuurlijk. Ja. Nick: Ja, maar dat is zo haar wereld. En zij organiseert dat ook. Op haar masculine manier dan. Ik hoef me daar niet in te moeien. Ik weet niet of ik dat zelf zou mogen. En haar moestuin om te zeggen ja, maar die tomaten zou ik dan eerder daar zetten. Koen: Dat bepaalt zij dan dat snap ik, ja, misschien ben je wel welkom dat zou ik kunnen. Nick: Om eens te komen kijken ik ben ook super trots op hoe ze dat organiseert en doet ik vind het zelf heel liefelijk dan, om te zien want ze doet dat met heel veel liefde die dingen ja. Vanessa: Het. Nick: Inspireert mij wel. Vanessa: Het is achterig gaan ook voor mij naar de natuur is ook een stuk thuiskomen bij mezelf, Dus voilà. En om ook op die manier je waarden ook in de wereld te zetten. Ik kweek ook kippen. En ik slag die dan ook zelf. Ik eet geen vlees. Ik slag mijn kippen zelf. Nick: Ongelooflijk, hè? Vanessa: Omdat ik daar dan ook een bepaalde verantwoordelijkheid in wil nemen. Koen: Ja. Ja, dat ik, ja. Vanessa: Dus, ja, voilà. Kijk, we hebben het er nu echt al over gehad van hoe ik mezelf kan verliezen, maar dan, en dat is waar, en er is ook een kant waarin ik echt wel trots ook ben op mezelf, dat ik een bepaalde visie heb, een bepaalde eerlijkheid naar mezelf toe, want mijn man kookt, ik heb het geluk dat mijn man kookt, dus dat moet ik dan al niet doen dus ik kan gewoon werken in mijn moestuin en dan roept mijn man wie heeft er honger en dat is het equivalent voor komen eten en dan, kan ik gewoon mijn voetjes onder tafel schuiven en genieten, ja, voilà, Zo gaat dat hier. Nick: Hoe ik bij Stelgen sta, inderdaad, dat zeg ik al altijd, u heeft er honger. Koen: Ja. Nick: Voor heel het huis, dan komen de kinderen, dan komt Vanessa af. Vanessa: Ja. Nick: Of als Vanessa niet rap genoeg komt, dan vraag ik, heb je geen honger? Vanessa: Ja. Dat zeg ik uiteraard niet. Zet ze maar in de frigo. Koen: Eerlijk. Ja. Ik hoorde je dat straks zeggen, Vanessa. Een stukje over spiritualiteit, dat voor jou belangrijk is. Ik wou graag een bruggetje maken naar het ondernemerschap. Is dat iets dat jullie ook meenemen in het bedrijf? Nick: Ja, heel hard. Ik heb een aversie met dat woord. Merk ik al lang. En dat komt voornamelijk omdat mijn ma heel veel bezig was met spiritualiteit. Maar dan, wat ik noem, zo'n salonspiritualiteit. Ik heb dat altijd zo heel aarwalend bekeken ook. Ik vond dat een heel zweverig gedoe ook. En dat zweverige oude riool is er voor mij wat blijven aanhangen. In de nuchtere macho-wereld van het ondernemerschap is dat ook iets die er moeilijk in komt. En ik noem het eerder zingeving. En dan merk ik dat er heel veel ondernemers, heel het ecosysteem, zeg maar, medewerkers zijn op zoek naar die zingeving. En daar zit voor mij eigenlijk die spiritualiteit, dat bewustzijn, wel heel hard in. Want ja, we zijn business as usual aan het doen, maar we staan niet meer bij stijl het waarom, wat het ons brengt. En wat we eigenlijk in de wereld willen zetten, en daar gaat voor mij ondernemen over. Ik had een sessie onlangs die ik moest gaan doen in de Ardennen, ook van een groep ondernemers. mag de twee dagen een marketing masterclass gaan geven. En dat is voor mij zo de sneaky manier om bewustzijn te brengen in het ondernemersleven. Je kunt dan met modellen gaan hooggelen en tonen hoe het nu eigenlijk echt werkt. En dat verlangen ze wel, maar dan kom ik binnen met een ander verhaal. En dan wordt het wel stil. En dat werkt wel. En er was eentje die zei, ik ben bezig met mij te heroriënteren. Hoe pak ik dat aan? En de vraag was eigenlijk latent. Van, wat is die Blue Ocean? Wat product gaat mij nu rijk maken? En ja, dat is de typische manier hoe we naar ondernemers kijken. Hoeveel centen kunnen verdienen en dan liefst met wat. En ik heb hem toen gezegd, eigenlijk wat je doet, is als je die pure winstmodel gaat gaan zien, dan heb je eigenlijk oogkleppen op. Ik zei, ik daag jou eigenlijk uit om twee grote vragen voor jezelf te stellen. Dat is, wat is jouw passie, wat krijg je energie van, en wat heeft de wereld nodig? En ik heb hem uitgenodigd om die oefening te doen en daar zit ook zijn antwoord in. Koen: Ja, natuurlijk. Nick: En het resoneerde wel. Koen: Ik bedenk me nu eigenlijk dat dat in het business model canvas van Osterwalder eigenlijk ontbreekt. Zo de ondernemer als mens. Wat drijft er mij eigenlijk? Of bedenk ik me nu, doordat je het vertelt, komt mij dat nu plotseling te binnen. Ja, dat is vaak vergeten. Ja, klopt. Het is heel mechanisch eigenlijk. Nick: Ja, het is evolutief. Het is de welvaartstaat. Het is eigenlijk nog altijd een overblijfsel van de industriele revolutie, zeg maar. Waar een van de grondleggers, Adam Smith, de invisible hand, ik weet niet of je die kent. Die beweerde van, kijk, hoe meer we produceren, hoe groter onze fabrieken worden, hoe meer mensen we kunnen geld geven, hoe meer die consumeren. En iedereen zal welvaart hebben. En we zitten eigenlijk nog altijd met dat model. Eigenlijk is dat wel straf. De wereld accelereert heel rap en we gebruiken nog altijd die modellen. Heel vreemd om te zien, ik ben een vervent geschiedenisliefhebber, ik verslunt geschiedenisboeken, vraag me iets. En als je dan ziet bijvoorbeeld de Codex of de Code Napoleon bijvoorbeeld, ja, dat is nog altijd het basisbeginsel van onze wetgeving. En dan vraag je je af van, tja, is er dan eigenlijk niks veranderd. Er zijn maar universele zaken, uiteraard. Maar ja, die evolutie, die hollen we eigenlijk wel wat achterna. Koen: Merk ik. Nick: En ook in het ondernemersklimaat. En nu zijn we op een keerpunt dat we eigenlijk niet anders kunnen. Hoop ik voor een stuk, maar geloof ik ook. Voor mij is die zingeving de nieuwe disruptieve golf. Zoals we zagen in vorige disruptieve golven, kan het plots snel gaan en snel keren ook. En dat is eigenlijk wat onze missie ook is. Wij willen dat bedrijven één, bewust van maken en dan twee, die transitie naar de relevantie gaan brengen. En relevantie is voor mij wat brengen bij aan die wereld. Koen: Dat is relevantie. Merk je ook dat er een hele generatie klaarstaat die het ook niet meer pikken van gewoon productief te zijn? Nick: Ja, absoluut. Ja, die kunnen ook niet anders meer. Dat is de fameuze Generation Z. Ja, die doen het anders. Die zijn nog bewuster. En het frappante eraan is dat onze generatie die mannen niet begrijpt. Maar dat is ook typisch, iedere generatie zet zich af tegen de vorige. Maar die staan daar weinig voor open, want die zijn zo typisch geboekstaafd als de mannen die niet meer kunnen bellen, die teksten, die sms'en. Die hebben ook allemaal mentale problemen volgens velen. Koen: Ze zijn lui. Nick: Ze zijn heel lui. Koen: Ze willen niet meer werken. Nick: Ja, ja, ja. Die willen maar een 9 to 5. En onlangs had ik een heel interessante studie, een presentatie, een heel interessante studie van Genzee Lab, heet dat? Van Goest in Kortrijk. en zij bestuderen die mannen al twee jaar. En ze hebben ze maar te pikken eigenlijk van de vuur te trekken en binnen te trekken in het labo. Het is heel interessant om te zien en om te horen hoe de vork eigenlijk echt aan de stijl zit. En bijvoorbeeld voor dat 9-to-5-vergeven is het zo dat die mannen eigenlijk op zoek zijn naar zingeving. Die zijn er effectief naar op zoek. En die 9-to-5 heeft dat niet altijd. Dus die willen naast hun werk ook projecten gaan doen die er echt toe doen. Dus als je vanuit je onderneming die zingeving kan brengen, dan heb je een hele verbindende factor. Koen: En dan willen die wel keihard werken. Nick: Dan willen die heel keihard werken zelfs. Ik heb dat genoeg gezien bij Tony Chocolony bijvoorbeeld. Ja, die gaan daarvoor, voor die purpose, die 100% slaafvrije wereld. En laat ons dan net die zingeving zijn die wij nog niet kunnen implementeren in het bedrijfsleven, die er nog niet is ook. Dus daar zit voor mij een grote kiem. Koen: Een grote shift. Nick: En het is dit wat wij, en vooral nu met mijn boek, in de wereld willen zetten ook. En ik moet zeggen, ik doe heel veel presentaties, ik word ook heel veel gevraagd nu, deuren gaan wel open, en het resoneert hoor. Mensen worden stil daarvan. Gaan er nog niet meteen mee aan de slag. Het is een nice to know, maar het is een kiem en ik voel dat. Koen: Wij voelen dat zelf ook in de Wonderlovers Experience. Wij ondernemers mee, en dat is een ontdekkingstocht naar zichzelf, vanuit enerzijds relationeel aspect, van hoe sta ik in mijn eigen leven en in mijn relatie. Maar er is niet zoiets als het privéleven en het zakenleven. Als je je purpose ontdekt bij jezelf, dan wil je dat ook in de wereld zetten als ondernemer. Dus dat heeft impact op het ondernemerschap ook. Dus het is heel vergelijkbaar, gewoon vanuit een andere invalshoek. Nick: Ja, absoluut. Het is een soort van fluïde wereld die we moeten creëren. Vanessa: Dit weekend hadden we het er ook over, dat we in het Westen een zeer lineair denken hebben. Dus we zetten het allemaal in hokjes en vakjes enzovoort. De agency wil niet werken, we hebben al de pup. Maar we zijn naar een soort circulair denken aan het evolueren. Weet je, ook een soort regeneratief leiderschap, een regeneratieve maatschappij. We worden eigenlijk uitgedaagd om ook die, en Gilles Renders gaat het graag horen, die feminine kwaliteiten erin te gaan steken, waardoor we niet zo heel strekt zitten binnen kotjes te kijken, van oké, en jij valt er dan uit. Maar het is echt wel kijken naar een zeer, en een fluiditeit. Ik vind het zeer boeiend. Koen: En het regeneratieve, is dat dan wat Gretal is bedoeld met bijvoorbeeld volgens de cyclus, dus ook het uitwaarts en terug opladen en terug uitwaarts en terug opladen? Daar nemen we weinig tijd voor in moderne bedrijven, voor het reflectie, rust, opladen. Griet: Terwijl er ook heel veel gebeurt. Vanessa: Ja, dat is zo normaal en wij aanvaarden dat niet op dit moment. Het niet weten in leiderschap wordt eigenlijk enorm geapprecieerd. Ik had een podcast opgenomen met Joost van Driessen van Wilde Zwanen. Die spreekt daar ook over. Het is zo belangrijk dat je als leider ook, misschien niet zozeer kwetsbaarheid, maar durft te staan in een niet weten. En dan ook gewoon benoemen. En dan kijken van, oké, hoe kunnen we hieruit geraken? Wat heeft de groep eigenlijk precies nodig? En de antwoorden zitten al in de groep. Maar dan is dat ook zo, durven een bepaald vertrouwen te hebben. Want als wij constant claimen dat we het wel weten, dan is die machtsstructuur daar terug. Koen: Ja, dan heb je echt een top-down. En dat installeert ook, denk ik, een hardheid bij de top. Omdat als je altijd zegt, dit is wat we moeten doen, of ik weet het, en het klopt dan niet, dan ben je ook heel erg geraakt en dan doet dat iets met je als persoon. dus er komt een soort van schild waarin ik vooral niet toegeef dat ik het niet weet of dat het fout is dus dat houdt zichzelf in stand ook denk ik en door, Door dat niet weten toe te laten en de groep mee te nemen, doen we het samen, steken we het samen in elkaar en zijn we samen verantwoordelijk. En struikelen we ook samen. Vanessa: Dat zien wij nu ook in onze trajecten. Wij doen naast corporate branding en de communicatie en marketing, dus echt van wie ben je als bedrijf, gaan we ook heel vaak gaan werken op employer branding. Wie ben je dan als werkgever? En dan gaan we dat niet top-down gaan beslissen, maar dan gaan we ook de groep gaan meenemen, daar input gaan uithalen. Want als je top-down gaat beslissen, dan is dat zoiets een blazoem. Griet: Er is geen gedragenheid. Koen: Dan staan er zo'n vijf kernwaarden aan de muur en dan eindigt het dan zo. Vanessa: En dan is het altijd aan de mensen, klopt dat hier wel? En heel vaak klopt het wel hoor, maar er zitten nuances in. Weet je, er is, want aan elk ook sterk punt zit er ook altijd de valkuil onder. Dus voilà, weet je, en dan is het heel fijn om die nuance te ontdekken en om te gaan kijken van in hoeverre wordt dat hier gedragen door iedereen. En dat is een nieuwe beweging volgens mij, die zeer duidelijk wordt in onze maatschappij, in onze bedrijfswereld. En het is nu gewoon tijd om dat aan te pakken. En dat vraagt dat we een nieuw soort denken creëren. Dus voilà. Spannend voor iedereen. Nick: Maar het heeft ook een keerzijde. Dat was ik nog aan het denken gisteren ook. We zitten in een maatschappij waar er weinig verantwoordelijkheid wordt genomen. En van de heel mooie uitspraken die ik vaak hoor van Vanessa, je bent zelf 100% verantwoordelijk voor 50% van de relatie. Maar het is cool rond toxisch leiderschap, en rond bewust leiderschap en rond kwetsbaar leiderschap, merk ik ook wel dat het redelijk eenzijdig discours aan het worden is. Net alsof het allemaal van die leiders moet gaan komen. En ik merk dat heel vaak als ik dit traject doe, dat er snel gewezen worden naar een leider, of naar niet begrepen worden. En ook daar is een stukje bewustzijn nodig. In het ganse team, in de ganse maatschappij, ook bij medewerkers. Die hebben een verantwoordelijkheid en dat zien ze ook niet. Het is heel frappant, hoor. Want gisteren in de adviesraad kwamen ondernemers binnen, heel toevallig of niet. Eén kwam binnen, het is toch altijd iets met die medewerkers. We hebben erover gepraat. Later kwam er een ander binnen, ik heb het gehad met die medewerkers. En voor mij was het een eye-opener van, wow, er is die War for Talent. We zijn allemaal op zoek naar heel veel mensen. En als we ze dan hebben, dan matcht dat niet. En als je dat heel diep hoort, dan gaat dat over die one way. Die verwachten superveel. Leiders weten ook niet altijd hoe ze het moeten doen. Die worstelen daar ook mee. Maar eigenlijk moeten we dat samen doen. Dan moeten we terug naar het ecosysteem gaan en daar een soort harmonie terug in vinden. En voor mij, als we employee branding trajecten doen, is dat ook een kans om ook hen bewust te maken. Maar ja, hoe sta je zelf in die relatie met die leidinggeving? Griet: Voor mij is het ook maar gelijkwaardigheid te maken. Nick: Ja, helemaal. Maar het is niet gelijkwaardig als het er verwacht wordt. Griet: Nee, nee, klopt. De top zal het wel doen. Nick: En ik vrees een heel discours om een beetje de wouwkrichting uit te gaan, dat toxisch leiderschap nu zo het ding zal worden die verantwoordelijk is om het malfunctioneren van organisaties. En dat die verantwoordelijkheid nu helemaal ook niet op die schouders van die leidingheer in de dienst ook hoeft te komen. Griet: Nee, maar het is wel zo dat er ook nog veel leiders de dag van vandaag ook die kwetsbaarheid zelfs niet kennen. Dat is zeker waar. En daar loopt het dan al helemaal vast. Dus ik denk dat dat wel de eerste stap is. Het begint daar, no doubt. Nick: Maar het is niet zijn of haar verantwoordelijkheid alleen. Griet: Nee, iedereen is zelf verantwoordelijk voor die eigen gevoel en behoefte. waar je ook bent in welke relatie ook is dat op je job, in je relatie, als ouder ja. Nick: Maar het begint inderdaad maar ik zeg altijd, een leider gaat voorop en dat bedoel ik niet, vanuit een machtsstructuur maar gewoon even voorgaan, weet je ik heb dat geleerd van Vanessa zij gaat mij eigenlijk constant voor en dan volg ik haar, ik heb dat gemerkt ook in dat bewustheidsproces, zij gaat voor voor, en dan ben ik heel avers eerst. Dan kom ik nieuwsgierig. Dan wil ik daar ook aan deelnemen. Ik heb dat heel hard gevoeld met de Ayahuasca bijvoorbeeld. Ja, zij gaat voor, weet je. En dan doe je daar iets mee of niet. Koen: Ja. Maar ik denk dat dat inderdaad de grote uitdaging is nu, dat er die shift bezig is. Want je hebt natuurlijk een organisatie die op een bepaalde manier gevormd is, door de leiders die ze heeft. En als er dan verandering moet komen en de leider verandert, dan kraakt en piept het hele systeem totdat die organisatie mee veranderd is. De verantwoordelijkheid zit inderdaad mee bij de medewerkers, maar die zijn er natuurlijk vandaag ook helemaal niet gewend. Als ik als ouder elke dag voor mijn kinderen alles opruimen en hun kleertjes en dat soort dingen doe, kan ik niet van dag op dag verwachten... Vanessa: En nu ga je het zelf doen. Koen: ...en nu moet ik het zelf doen. Dan is dat ook een proces waar we samen door moeten. Zowel Wel organisatie, als leider is dat een grote uitdaging. Ik wou wel eens vragen, hoe doen jullie dat zelf, bij jullie? Vanessa: Ik was daar juist ook aan het denken. Wij waren vroeger met vijftien FTE's, dus collega's bij ons. En door corona heeft dat een stroomversnelling gekregen. Wij hadden opeens een lege agenda. Wij hadden geen werk meer en dan hebben wij ook inspiratiesessies beginnen geven, aan de ondernemers die in de freeze zaten. En... We hebben heel hard dan nagedacht wat wij nog te betekenen hadden, wat onze relevantie was. Zijn we heel snel op het stuk van inspiratie gekomen. Echt strategie, meedenken, mee ondernemen. En dat is de resultaat, dat is dan het boek eigenlijk. Maar waar wil ik naartoe gaan, is dat we hadden vijftien mensen en nu zitten we eigenlijk op een freelance model. Volledig freelance model. Dus eigenlijk ook vanuit die macht. Dus je hebt als baas, ik vond dat al zo verschrikkelijk, je hebt de baas in, al verschrikkelijk. Maar nu werken wij met ook ondernemers samen, freelancers, die ook het ondernemerschap fijn vinden. En daar zit een bepaalde gelijkwaardigheid in. En wij vinden dat eigenlijk wel zeer leuk om te doen. Nick: Absoluut, ja, ik vind het geweldig. Vanessa: En iedereen kan daardoor ook zijn passie verder in de wereld zetten doen, zodat hij zich goed voelt. En dat is niet zelden dan dat er een freelancer naar ons toekomt en die zegt van, ja, ik wil eigenlijk liever mij daar wat verder gaan op toespitsen. Ik voel dat, weet je, ik heb nu eigenlijk wel wat gehad. Ik ga nog wat iets anders gaan uitproberen. Griet: Ja, en ook een mooi voorbeeld van hoe dat een crisis, corona, Corona kan zorgen voor een enorme shift in uw ondernemerschap en in uw business. Ja. Ja. Vanessa: Ik ga eens eventjes mijn hondje... Nick: Ja, het is een beetje een ecosysteem ook, hè. Dat je op die manier creëert. En inderdaad, ik had het zo nog niet gezien, maar het heeft inderdaad wel een heel gelijkaardige relatie. En dan zie je dat elk zijn ownership ook neemt. En dat ownership, dat vonden wij niet altijd. En dat komt daar moeilijk mee om, hoor. Ik heb daar soms zelfs schuldgevoel over. Ik denk niet dat ik zo'n goede baas geweest ben ook. Griet: Waar heb je dan schuldgevoel over, Nick? Nick: Ja, dat ik niet die goede baas was. Dat ik ook met mijn eigen stuk bezig was. Dat ik ook niet zag hoe ik die mensen moest meenemen. Ik heb heel top-down geweest. Zonder dat ik het besefte, want ik wou het eigenlijk niet. Ik wou die gelijkwaardigheid wel hebben, maar ik was daar eigenlijk niet bewust mee bezig. En dat bewust is pas later gekomen, van ja, hoe stond ik daar dan in? En soms is dat wel heel kwetsend of confronterend. Koen: Ik kan het zo zeggen. Om jezelf te zien hoe je eigenlijk niet wou zijn. Nick: Absoluut, ja. Het was voor mij ook een zoektocht. En het zijn eigenlijk allemaal van die zaken die wel nu zorgen dat wij proclameren wat we proclameren. We hebben daar ook doorheen gemoeten, we hebben dat ook moeten doorvoelen. We bereiken dat ook nog niet altijd allemaal. Maar het is een zoektocht en we nemen mensen mee in dat zoeken. Koen: Betekent dat ook dat jullie selectief zijn in de klanten waar jullie mee samenwerken? Nick: Ja en nee als je authentiek jouw waarden leeft en uitbrengt en dat doen wij nu wel, dan trek je ze gewoon weg aan je kunt dan niet geloven welke deuren er op vandaag open gaan, dat is niet te doen, dingen dat je nooit zou verwacht hebben nee dat. Griet: Is ook ons levensmotto hoe meer je jezelf laat zien in je relatie, of als single of als ondernemer dat is in elke vorm van relatie, hoe meer je jezelf laat zien, hoe meer dat het juiste naar je toe komt. Als je je anders voordoet, dan trek je ook iets anders aan. Dat is eigenlijk heel logisch. Medewerkers, klanten... Nick: Ja, klopt. Ik heb daar een hele mooie quote voor in mijn boek staan. Als je in de schaduw blijft staan, dan krijg je geen kleur. Ik vind het eigenlijk een heel mooie adagio, omdat het taagt mensen uit om zich te uiten. En pas dan kun je feedback krijgen en kun je groeien. Ja, en dan komt er van alles op je af. Als mensen dan integer genoeg zijn om te zeggen wat zij ervan denken, dan heb je die interactie. Griet: Ja, ik vind het woord entegeren heel mooi. Ik denk dat dat iets is dat nog veel meer gevoed mag worden. Nick: Ja, hè. Vanessa: Ja, en weet je... Nick: Daar heeft het ook nog over. Vanessa: Soms is het... We zijn allemaal bang om onze schaduwkanten in te zien. Maar soms denk ik dat we nog veel banger zijn van het licht. Van op dat podium te staan, van ons kenbaar te maken, van wie we echt zijn. Griet: In onze grootsheid durven stappen. Vanessa: Oh, ja. Ja, ja, ja. Want het was ook zo, ik heb me daarin betrapt, in mijn podcast ook rond het leiderschap, had ik het vooral erover van, ja, weet je, en het is door het falen, weet je wat, en door de struggle, dat je steeds beter jezelf leerde kennen. En ik had het vooral over dat. En dan dacht ik van, maar alé, van is dat? Weet je, het leiderschap, zei Dirk mij, Dirk Gekieren, van, dat is je missie en gecombineerd met je talenten dus, voilà en wat zijn jouw talenten? Ik moest daar toch eens over nadenken. Wat zijn mijn talenten? Maar als je mij vertelt wat ik beter kan doen, dan kan ik je direct een hele lijst geven. Griet: In een paar uur vertrok ik. Dat is ongelooflijk. Nick: Hetzelfde van het begin van het gesprek. Vanessa: Ja, want de reflectie kwam daar juist ook. In ons gesprek zei ik, ik ben best wel trots. En nadien voel ik dan zo van, wat zeg je toch? Dat je trots bent op jezelf. dan weet je het is iets wat ik heel goed herken, en waar ik bewust mee aan de slag ga en. Griet: Dan is ook de dans met het ego. Vanessa: Het ego. Griet: Die ons soms wel in de comfortzone houden, klein houden ja, die stemmetjes. Koen: Of het systeem dat je meepakt als boven het maaiveld uitsteken nooit toegelaten is met de paplepel meegegeven het gaan. Vanessa: Gaan, gaan, aanstaan ik herinner me echt nog als kind Ik danste zo graag. En dan danste ik voor het raam bijvoorbeeld. En dan zag je jezelf zo. En dan zeiden ze altijd zo van... Let maar op, ga naar de duivel zien. Griet: Ja, dat was goed. Koen: Dat blijft helemaal hangen natuurlijk. Griet: Ik ga hem gaan voor een stuk op slot. Nick: Ik zag langs een heel mooie post van Klaar. Haar hammenekker. Op haar Instagram hieperdepiep. Hoera voor mezelf. Een heel toffe foto. Het was haar verjaardag. En die deed hoera voor haarzelf. En die vertelde in die post hoe trots ze wel was, waar ze stond en wat ze deed en hoe ze de dingen vol hield. Het was een ode aan haarzelf. Zo mooi om te zien. Koen: En van een ander dat ook te gunnen. Van daar dan niet afgunstig naar te kijken, maar te zeggen van, wauw, fantastisch. Het is geen zero-sum game. Nick: Nee, maar het was ook authentiek. Het was niet, ik ben de beste en de mooiste. Het was heel authentiek. Ik ben wie ik ben. Het was supermooi om te zien. Koen: Het heeft me ook geïnspireerd. Vier jezelf. Ja. Ja, fantastisch. Griet: Misschien mogen we dat, en de luisteraars ook, even een keer die fierheid op jezelf, waar je voor staat, even inademen. Koen: Ja, eigenlijk wel. Vanessa: De moed hebben om jezelf te laten zien. Koen: Ik merk, Nick, dat ik er naartoe wil gaan, maar ik vind geen bruggetje. Dus ik ga het gewoon in het midden gooien. Vlak voor het al begonnen, waren jullie super enthousiast bezig over uw hondjes. Vanessa: Die we net gehoord hebben. Koen: Die we ook net hebben, ja, die zijn ondertussen gered. Voor de bezorgde luisteraars. Nick: We hebben hem. Vanessa: De puppy laat zich horen. Koen: Wel, en het ging over de puppy. Misschien kun je nog eens even vertellen wat de puppy jou geleerd heeft over relaties. Ik vond het zo mooi dat je vertelde over de relatie tussen de moeder en de puppy. Nick: Ja, dat was inderdaad heel mooi om te zien. Onze Fox was eigenlijk zelf nog maar net uit haar puppyperiode. Dat was twee jaar en een half, drie jaar. Voor mij is dat altijd een puppy geweest. Heel speels. Heel cute. En dan plots werd hij mama. En de switch naar het mama zijn was zo frappant. Dat was echt precies alsof hij met een schaar was doorgesneden van het ene rol in die andere. Heel bezorgd. Enkel maar daarmee bezig dat speelse was weg. Dat was een hele transformatie. Koen: Het verantwoordelijkheidsgevoel dat er over kwam. Nick: Ja, dat was plots een andere hond. En vooral die eerste twee dagen heel bezorgd en die kwam bijna niet uit haar krisje met haar puppy's. En dan zo geleidelijk aan begon ze afstand te nemen, zo dag drie kwam ze al eens buiten. Ze kwam al eens bij ons terug in de volt te zitten en liet ze al eens die hondjes alleen. En tot op een bepaald moment, dat was na acht weken zeker, is dat dan? Wij vroegen ons al af, wanneer mag dat dan weg, die hondjes? En ons Noah had al opgezocht, dat is twaalf weken en niet. En van is, acht weken is ook al genoeg. Ja, maar zijden wel zeker. En precies op die acht weken mochten die hondjes niet meer drinken erbij. Die stonden dan niet meer toe. En dat werden, vooral dat ene dat we nu gehouden hebben, dat werd die relatie ook terug helemaal anders. Dat was niet meer moeder-puppy, maar dat was vrienden. En dat zijn nu speelkameraden geworden. Dat is zo'n transformatie, wat wij waarschijnlijk in ons hele leven niet doen, of proberen te doen, of niet zien, dat wij hier gewoon geopenbaard hebben gezien in tien weken tijd. Koen: Fantastisch. Nick: En ik vind dat geweldig om te zien. Dat inspireert mij heel hard. Koen: Het losmaken van verschillende levensfases. Griet: En dingen doorknippen. Dat is zo belangrijk. De band met je moeder, met je vader, dat durven doorknippen en dat los te laten. Om je eigen pad te gaan. Niet te blijven loyaal zijn aan het systeem van je vader of je moeder. Ja. Nick: Ik denk dat we ons hele leven struggelen met met het niet loslaten. En nog steeds die moeder-vader band hebben. Terwijl dat met die hond, dat was echt van... En nu vandaag is het zo ver. Griet: Dat de natuur toch zo duidelijk is. Nick: Maar absoluut, zo mooi om te zien. Drie, vier keer blaffen en die kleine wist het wel. En dan plots, we begonnen die speelkameralen te worden. Dus we moeten meer speelkameraatjes zijn met onze ouders. Vanessa: Toen ik reflecteer op wat je daar juist zei, is dat pliesgedrag en de verantwoordelijkheid nemen. Foxy heeft er geen probleem mee van drie keer te snouwen. Zo van, ters genoeg. Maar er is iets nieuws dat komt en er is een nieuw begin. Koen: En je mompelt nu integer ertussen, maar dat is het wel. Het is vanuit een authenticiteit. Het is nu tijd om los te laten. Het is niet gemeen, het is niet gestresseerd door het werk. Het is gewoon... Ik zie je nog graag. Ja, inderdaad. Ik zie je graag, maar het is tijd. Ja, klopt. Nick: Ja, mooi hé. Koen: En dat zijn we denk ik in onze maatschappij is dat een beetje verdwenen, want we hadden het er kort over daarnet, in inheemse stammen vind je nog vaak van die echte overgangsrituelen waarbij je het verschil maakt tussen het meisje en de vrouw. Of de jongen en de man. En eigenlijk hebben wij dat niet meer. Iets wat mij soms een beetje bezig hield de laatste weken, is dat er is zo... Ik vergeet welke partij, maar een of andere partij die nu weer een pleidooi levert voor de verplichte militaire dienst. Want op het eerste zicht denk ik van, hoe gaan we daar weer mee beginnen? En dan denk ik, ja, maar dat is eigenlijk wel een overgang van jongen naar man. Dat is heel duidelijk. Als die een 18-jarige, 20-jarige naar het leger is geweest, dan is hij vertrokken als jongen en dan komt hij eigenlijk terug als man. En dat is ook duidelijk voor iedereen. Dus daar is echt iets gebeurd. Griet: Ja, ik vertelde dat ook nog van de week met de kinderen. Toen mijn broer zijn laatste middelbaar gedaan heeft, is hij een jaar met AFS naar Zuid-Amerika geweest, naar Paraguay, daar in een gezin gaan wonen. En dat was altijd zo'n beetje een mamaskindje. Dus ik dacht, oeh, mijn broer, die vertrekt alleen voor een jaar met vliegtuig. Toen hadden wij nog geen gsm. en dan zijn we hem gaan halen na een jaar en dat was, ik kan nog zo dat beeld zien van, eigenlijk, ons kwam ophalen aan de luchthaven, een hele reis voor ons had voorbereid, ons meepakte, wow, dat was echt een man geworden en dat, ja, inderdaad zo die shift maken, hoe doen we dat nog vandaag dat doen ze in die stammen. Nick: In de handheid die gaan voor een week weg, ik heb een verhaal in Corporate Tribe met de ouderen en die ouderen leren gaan. Er is ook heel veel pijn bij, fysieke pijn ook. Die moeten ook testen doen. Griet: Die moeten daardoor... Koen: En bewijzen dat je erbij hoort. Nick: Ja, maar soms ook heel pijnlijke rituelen, die mutilaties en zo. Het is soms wel hard. Ik zie dat ons dat niet meer doen in onze maatschappij. Maar het zorgt wel voor een duidelijk signaal. Zoals die snow van een hond. Koen: Ja, en dan is die man ook niet meer welkom in de groep met de mama's en de kinderen. Dan hoort hij bij de mannen. Door elk jaar neem ik deel aan het mannenfestival eind augustus. En daar is dat ook een onderdeel. Er is daar een speciaal traject voor jongeren. En die worden eigenlijk, als het festival geopend wordt, worden die jongeren uit de groep gehaald. En die krijgen een soort van neventraject. Waar ze ook door zo'n aantal overgangsrituelen gaan. En dan op het einde, via een zweethoedceremonie, worden die dan officieel opgenomen terug in het grote mannenveld. Dat is een kippenvelmoment, elk jaar opnieuw. Ik zeg altijd, als je driehonderd mannen wilt zien huilen, dan moet je daar staan wanneer die jongeren uit die themaskal komen. Dat is echt fantastisch. En de zoektocht naar hoe stoppen we die... Misschien hebben we het kind met badwater weggegooid. je opmerking daarstraks over Adam Smith en heel die industriele revolutie en alles ligt op productiviteit, maar het echte leven, de familieband, de groei als mens, zingeving, is allemaal mee overboord gegaan eigenlijk. Dat is overbodige balast die niks opbrengt, tussen aanhalingstekens. Vanessa: Maar ook hoe wij nu leven, elk gezin in zijn eigen huis. Griet: Ja, ons tribe-gevoel is compleet verdwenen. Vanessa: Ja, ik heb onlangs voor een vriendin van mij, dat was heel fijn, dat is zij die hier ook geregeld thuis komt. En haar dochter is nu voor de eerste keer ongesteld geweest en hebben wij een mooie cirkel gehouden met haar, haar zus, haar mama. Dus dat was heel fijn om zo echt die verschillende generaties samen te hebben. En ook om een belangrijke overgang van meisje... die dus vrouw aan het worden is. Ja, dat is zo verbindend om te vertellen van hoe... Er waren zo vragen van... Wie ben je voor mij? Dus Maya dan, dat heet ze. Wie ben je voor mij? En wat symboliseer jij? En haar teruggeven, want ook die puberteit is echt geen fijne periode. Dat gaat heel vaak gepaard met heel veel onzekerheden. Om haar ook dan terug te geven van, oh Maya, je bent zo'n mooie... Griet: En dat ze ook die bedding voelt. Vanessa: Ja. Griet: Ja, die vrouwelijke bedding. Ja. Waarin ze mag ontwikkelen. Vanessa: Ja, en ook gaan vertellen van, hoe was jouw grootmoeder? dan de mama en de mama en zo die vrouwenlijn eens even over gaan vertellen en dat was zo fijn want zelfs erop kwamen verhalen naar boven wat mijn vriendin nog nooit gehoord had, ah echt ik vind dat zo fijn om te doen en dan zijn we eigenlijk helemaal niet meer gewoon, terwijl dat kinderen daar eigenlijk heel veel nood aan hebben want we zitten, en ook wij, ik merk dat ik ben ook verslaafd aan mijn gsm en dan zit je daarop en dan dan ben je even verdwenen in die digitale wereld terwijl we zoveel nood hebben aan verbinding. Griet: Voilà. Koen: Samen rond het vuur. Vanessa: Samen rond het vuur. Koen: Ja. Vanessa: Dat we onlangs ook een presentatie geven rond bedrijfscultuur. Stop met vergaderen. En dan steek je een kamp vuur aan. Ja. Griet: Mooi. Koen: Dan zijn we eigenlijk wel heel mooi terug, cirkeltje rond, waar we straks begonnen zijn, Vanessa. Dat is dan eigenlijk in de drukte tijd nemen om te stoppen. Vanessa: Ja. Koen: En even te reflecteren. en met z'n allen in het vuur te kijken en te zeggen wat hebben wij hier samen te doen. Vanessa: Dat is wat we nu aan het doen zijn. Koen: Wat we nu aan het doen zijn. Vanessa: Ja, dankjewel. Ik kijk er vrij naar uit om dit te doen. Om ook even schoon te gaan zitten met jullie. Koen: We zijn ondertussen een uurtje bezig. Nick: Hoi. Koen: Ja, het gaat heel erg snel. Ik zou jullie eigenlijk, Ik ga bij deze afronden, stel ik eens aan. Ik vond het wel heel inspirerend om de brug en de verbinding tussen wat jullie als koppel doen met z'n tweetjes en hoe dat dan ook in het bedrijf tot uiting komt, als ik dat zo mag uitdrukken. Ik vond het boek ook superboeiend. En ik vind het eigenlijk ook wel heel fijn, want als je daar straks bent, Nick, over de spiritualiteit van je moeder, die dan net iets te zweverig was. En ik denk dat je niet de enige bent die op die manier naar spiritualiteit of zingeving kijkt. En dus zo'n boek dat een beetje meer vanuit een iets zakelijkere insteek komt, of een wel onderbouwder insteek, dat wordt dan aanvaard in al die middens die toch van de spiritualiteit iets te veel moeten hebben. En ik denk dat we zoveel meer nodig hebben. Veel meer mensen die stiekem langs de achterdeur of langs een achterpoortje, de change komen binnensteken dus dankjewel voor het boek, zou ik zeggen dankjewel om het mee in de wereld te zetten. Nick: Dankjewel voor de feedback. Koen: En jullie allebei trouwens chapeau voor wat jullie met bedrijven doen en diezelfde verhalen en die zingeving ook mee de wereld inzetten ik denk dat dat enorm, nodig is, niet alleen in het privé maar ook in het zakelijke stuk dus merci, ja. Nick: Alsjeblieft het gesprek voor jullie Ja, heel fijn gesprek. Heel veel veiligheid ook. Het werd voor mij ook verdiepend. Even een afstand nemen en een keer terugzien. Dat was mijn gevoel. Ja, super fijn. Dank je wel. Griet: Merci. Vanessa: Ja, voor mij kwamen er zo bepaalde zaken naar boven. In die zin van ja, het is niet moeilijk dat we dan met een freelance model werken want dan is dat niet gelijkwaardigheid dat we naartoe streven, maar misschien is dat ook wel een uitgelezen moment om en ik voel het dat ik daar wel enorm door geraakt ben is door de dankbaarheid dat ik mag voelen dat ik dit leven mag leiden dat ik mag, dit samen met Nick doen in eerste instantie dat ik gezegend ben met twee fantastische kinderen Anderen, dat ik hier een ongelooflijke plek heb om te wonen met heel veel dieren. Maar dat we ook de kans krijgen om ook een boodschap in de wereld te zetten. Wij leven hier in zo'n veilige samenleving. En op een veilige plek met heel veel luxe. En ik hoop dat we dat allemaal mogen van tijd tot tijd blijven onthouden. Dat wij echt wel het goed hebben. En dankjewel voor jullie. Goed jullie uitnodiging, Ik zit niet meer in een hup-hup op dit moment. Nick: Nu nog niet. Koen: Voel het helemaal. Vanessa: Ja, dat netwerk. Ik wens het ook iedereen toe. Om dergelijke mensen rond je te hebben, waardoor je veel meer kan zakken en dat je steeds meer tot jezelf kan komen. Dus dankjewel. Griet: Merci. Ik wil ook nog iets zeggen om af te sluiten. we hadden het alle vier heel druk of we hebben het alle vier heel druk op dit moment en zo gisterenavond was het wel even verleidelijk van zou je het niet verplaatsen en zo hier weer opnieuw ook dat is leading by example, toch de moment pakken om hier even in te gaan en om onze boodschap te brengen dus ja voor mij ook inspirerend op die manier om ondanks dat er van alles als je aan die kant hier ook bezig is aan de gang, toch hier ook even te mogen landen. En jullie nest, want ik voel hier echt een heel warm nestgevoel. Dus merci daarvoor. Het heeft mij ook tot rust gebracht. Ja. Dank u. Nick: Ja, ik noem dat welskracht, zoiets. Ik hoor dat liever dan discipline. Griet: Ja. Dat je heel diep voelt, dit moet ik doen. Koen: Ja, voilà. Nick: En dan is het natuurlijk ook verleidelijk om dit niet te doen. Griet: Ja, klopt. Koen: Ja. Ja, ook dit is belangrijk. Griet: Ja. En dit is ook een commitment. Nick: Iemand moet het doen. Griet: Ja, juist. Dank je. Aho. Koen: Heel mooi. Dank je wel. En dat uur is altijd zo snel voorbij. Griet: Ja, het is altijd. Koen: Maar ik hou daar wel van. Nick: Van die gesprekken. Eerst in de raad was het ook zo. Het is in de raad met ondernemers. En dat is zo begonnen, drie, vier jaar geleden zeker. maar fiscaliteit en en de elektrificatie van wagenparken en heel. Koen: Zakelijke topics en. Nick: Rationeel en de raad van bestuur en daar worden ze zo meer en meer zo wie ben ik nu en en een hele mooie vraag gisteren was wat zou je doen als je niet bang zou zijn. Griet: Ik wil een beetje tegen dank je. Nick: Zo 12 poppen en mazelen om die aardige schitterende van Het was een advocaat die die vraag stelde. Vanessa: Ja, was dat de... Michael? Michael. Griet: Schitterend. Nick: En dan zie je plots die paddik in die ogen, overgaat dat hier? Koen: Ja. Nick: En dan wordt dat heel snel omarmd. Koen: En dan ontstaat er ook een ander soort van verbinding in die groep. Ja, dat we hiermee bezig zijn. Nick: Die filosofie daarover, dat was gehaaldig, ja. Griet: Amai, dan weet ik wat ik vanmiddag moet doen. Ja, als je bang bent... Ja, maar we staan voor iets heel spannend. We staan voor iets heel spannend. We staan voor iets heel spannend in ons leven. Ja, we hebben gisteren een plek gezien, een plek, ik ben al heel lang op zoek naar een nest, zo die moederkloek, die haar nest mag maken, samen met u natuurlijk, waar al onze vijf kinderen kunnen landen, waar we ook op dit moment, we wonen op twee plekken, is dat heel intens, inpakken, uitpakken, deentander, ook voor ons werk. heel een tijd maar in gedoe modus dus gisteren zijn we een plek gaan bekijken ik voel het helemaal en. Koen: Jij ook denk ik. Griet: En dus. Nick: Wat was je dan. Griet: Bang van? ja het is ook met een business mee over die wordt ook mee overgenomen in die zin van een vakantiewoning aan vooral dat. Nick: Dure is de bang. Griet: Ja zo van Nee. Koen: Maar het moet wel... Wacht, er hangt dan een soort van... De BNB in de vakantiewoning moet dan draaien om dat terug te betalen te krijgen. Dat is het risico. Griet: Hè? Ja, maar je hebt wel een plan. Nick: Het plan is de BNB. Dus what's the problem? Geloof iedereen. Griet: Klopt, maar de bank moeten we straks nog overtuigen. Klopt ons modelletje, ons plan, met onze 50% bezettingsgraad? Koen: Excel is gewillig, hè? Nick: Maar het leuke ervan is dat je dat niet weet als je het niet start toen ik hier opreed, en dan was er nog een oprit, de eerste keer dat was een makelaar dat ik ken en die zei, Nick, ik heb iets schoons voor jou die wist dat ik iets rustigs had, ik heb een boerderij zegt hij, 8 hectare en een half, ik zei kan ik dat 1 niet betalen? ik kan dat ook niet onderhouden en ik zei, je moet dat niet hebben, zoek maar verder en een maand later zie ik hem ja Nick, die boerderij, weet je nog ik heb het kunnen reduceren tot 2 hectare Ik zei eigenlijk veel te veel, maar weet je, het is geen toeval, maar ik ga er eens op rijden. En we reden hier op, dat was in de ene woestenij, dat was in twintig jaar niet bewoond. We hebben hier alles verbouwd, dat is met de. Koen: Rond gelijk gemaakt. Ja, ik had me inbeelden, ja. Nick: Die boom, dat zat er allemaal ook niet in. Koen: Ik zag het, dat had ik ook heel mooi gedaan trouwens. Nick: En toen voelde ik wat jij zei. En ik voelde gewoon dat dat zo juist zat. Griet: Ik voelde het ook helemaal. Nick: Maar ik kan blijven vasthouden aan dat gevoel. En dat kan dat hoor, als ik iets voel, dan weet ik van dat klopt hier. Maar de uitdaging die ik kreeg, en ik zeg je zeker zat, mijn vader ook, dat had ik niet kunnen betalen, weet je dat? En dan de andere, maar dan moet je veel geld en tijd hebben. En zo verder, en zo verder. Ik heb dat nooit laten van... Je ziet wel. Griet: Ja, ja. Vanessa: Wat zou je doen? Griet: Mijn familiesysteem speelt ook mee. Ja? Ja, ja. Ja. Nick: Ja, ja. Opletten. Griet: Oh, ja, ja. Het is een zotte antwoord. Die de veriskoos nemen, hè. Nick: Want we zouden maar een keer moeten. Griet: Ja. Dus, allee. De logische reflex bij mij dan altijd even met mijn broer en mijn zus checken. Dat is voor mij... Koen: Mijn broer zeker is een nuchtere. Griet: Mijn broer, ja, is een heel nuchtere. Hij woont in Colombia. hij is toen ook even met hem gebeld en zo, cijferkes en hij zegt, ja, want eigenlijk is dat al in gaan dus twee huizen verkopen, al in gaan en als we dan na een paar jaar niet kunnen terugbetalen zijn we het ook zijn we alles kwijt en ik voel het zo, ik voel zo dat het klopt dat het op een plaatje gepresenteerd wordt dat voel ik toen je best hebt gezorgd voor de eerste klo. Nick: En die kwantum. Griet: Ik ook. Koen: Maar ik was begonnen met wel ik had een vernoot. Griet: En al een. Koen: Jaar en een half die visie. Nick: En die kwam naar mij en die zei, ik ga eruit en jij gaat dat aandeel moeten overnemen en je hebt zo'n band met de klanten ik niet, ze zullen niet bij mij willen blijven oké ja, neem je prijs, en die vroeg 2 miljoen basse frank was dat toen geen euro, en dat was in het jaar 99, 2000, die veel te veel was, omdat je net begon we draaien een verlies ook, maar er zat wel heel veel potentie in, en die vroeg te veel, en ik weet nog goed de bedrijfsrevisor van hem zei, ja Nick, eigenlijk moet je dat niet betalen, dat is veel te veel en, Laat ons eens praten. Ik ben daarnaartoe gaan praten en daar hebben we een uur mee gepraat en die zei van Nick, als je nu 2 miljoen of 5 miljoen betaalt, dat is voor jou zeker niet te veel. Wat gaat dat zo uithalen als ik hoor hoe dat voor jou doorvoeld is? Dat gaat al een... In het finale heb je toch maar een miljoen gekregen. Maar ik wil maar zeggen, dat klopt helemaal. En dat straalde uit naar hem ook, blijkbaar. Die heeft me die duw naar de rug gegeven. Eigenlijk is dat wel zo. Het is maar geld, hé. Griet: Het is maar geld. Nick: Het is maar geld. En weet je wat er kan gebeuren? Dat je failliet gaat? Griet: Ja, dat kan allemaal. Nick: Maar ga je je kinderen geen eenke geven? Is er niemand die voor jullie gaat schuilen? Griet: Denk je dat je in de vuilbaan gaat moeten zoeken? Nee, nee, dat denk ik niet. Nick: Nee, toch niet, hé. Griet: Dus wat kan er dan gebeuren? Koen: Ik denk, mijn grootste angst is eigenlijk, niet dat het niet zou lukken, mijn grootste angst is dat we onze ingang kapotwerken. Nick: Ah, oké. Koen: Dat zou mijn angst zijn. Nick: Om het te halen. Griet: Om het te doen draaien. Koen: Dat is mijn grootste zorgdheid. Griet: Dat we er nog niet voor de kinderen zijn. Koen: Zoiets misschien, ja. Griet: Want de beweging is er ook al, dat we er veel meer willen zijn voor de kinderen. Ja, maar dat is iets anders. Koen: Voor mij was het kost wat kost. Nick: Ik moest dat doen. Dat is ook makkelijk. Ik heb daar nog geen kinderen over. Griet: Ik voel ook wel kost tot kost. Ik voel ook van... Amai, ik zie dat helemaal voor me. De kinderen en vriendjes die komen. Dat is een heel ander leven. Dat is de natuur. Dat gaat ons zo tot ons systeem tot rust brengen. Ja. Koen: We gaan straks tegen de bank zeggen van Nick moeten we het doen. Nick: Maar de voorwaarde is wel dat je het volledige overgaven doet en dat je ook die angst erbij neemt als het niet zou lukken maar. Koen: We zijn smijters we hebben nogal zotte dingen gedaan. Nick: Wat zou je doen als je geen bang had. Griet: Dat is een mooie vraag. Nick: Dankjewel voor de vraag dus je weet het eigenlijk al dan zou je een groot huis kopen als je geen bang had gehad op. Koen: 2 hectare grond trouwens. Nick: Op twee hectare grond, dan had je het nog gehad. Maar nee, je was bang, je hebt het niet gedaan. Griet: Ja, ja, voilà. Elk huis dat ik al bekeken heb, heb ik... Het is heel fijn, maar het is natuurlijk... Koen: En wat is dat ik zeg? Vanessa: Maar of het wel, doe je dat graag of het wel? We hebben hier ook al mensen gehad door die zee, want ik vind het heel fijn, maar... En als je op vakantie gaat, dan is het zoeken naar huis, zit er zee. Nu is het wel, dus dat is geen probleem. Nick: Wat is trouw?